تبلیغات
آسون بخون

آسون بخون

وبسایت آسون بخون.
وبسایت آموزشی علی محمد پیرهادی
                آسون بخون

جستجو

نظرسنجی سایت

چه مطالبی بیشتر از بقیه روی سایت قرار گیرد؟





فهرست موضوعات مطالب

این جزوه دارای کیفیتی عالی به همراه توضیحاتی فوق العاده است و فاقد هر گونه ایراد تایپی و علمی می باشد.
این جزوه نیز در سایت mmscience.ir موجود است.(مدیر سایت mmscience.ir اجازه انتشار جزوه را دارد)
به تمام عزیزان پایه نهم توصیه می کنیم این جزوه را تهیه کنند، خصوصا آن دسته از دوستانی که قصد شرکت در آزمون مدارس خاص و تیزهوشان و نمونه دولتی را دارند.
اطلاعاتی درباره این جزوه عالی تیزهوشانی بخش زیست شناسی پایه نهم
فصل ها و مباحث: فصل 11 ( گوناگونی جانداران ) - فصل 12 ( دنیای گیاهان ) - فصل 13 ( جانوران بی مهره ) - فصل 14 ( جانوران مهره دار )
سطح جزوه : بالا و تیزهوشانی
موارد استفاده : افزایش و تثبیت تسلط بر بخش زیست شناسی علوم نهم
تعداد صفحات جزوه : 29 صفحه
سال نگارش: 1396 (شهریور)

در این جزوه، به بررسی تک تک مباحث و نکاتی تیزهوشانی از فصل های 11 - 12 - 13 - 14 علوم نهم می پردازیم. سطح توضیحات بسیار عالی و جامع است و حتی قسمتی از مباحث پایه های بالا تر را نیز در بر می گیرد.
هیچ قسمتی از این جزوه کپی برداری نیست و کاملا توسط نویسنده، نگارش شده است.
همچنین این جزوه تیزهوشانی عالی از تصاویر بسیاری بهره می برد که به درک بهتر شما کمک شایانی می کند.
علاوه بر اینها در این جزوه تیزهوشانی زیست شناسی پایه نهم، از زیاده گویی پرهیز شده و تمامی اطلاعات ارائه شده برای شما کاربردی هستند.

همچنین قیمت این جزوه نقطه قوت آن است. شما می توانید این جزوه ارزشمنده را با قیمت ناچیز فقط 1500 تومان (1000 تومان هزینه جزوه + 500 تومان کارمزد بانک) دریافت کنید.

پرداخت از طریق سایت معتبر آی دی پی ثبت می شود و از طریق سامانه دولتی شاپرک صورت می گیرد. پس صد در صد امن است.
همچنین بلافاصله پس از پرداخت، لینک دانلود به نمایش در می آید و می توانید فایل را با حجم 1/5 مگابایت دانلود کنید.

برای آگاهی از کیفیت مطالب ارائه شده در جزوه، تصاویری از صفحات جزوه را بر روی سایت قرار دادم تا اطمینان کامل حاصل کنید:
جزوه تیزهوشانی نهم

جزوه زیست نهم

زیست نهم
خب حالا بریم سراغ دانلود و تهیه جزوه.
همانطور که گفتیم قیمت این جزوه 1500 تومان است. برای خرید این جزوه عالی زیست علوم نهم بر روی تصویر زیر کلیک کنید:
نویسنده : نظرات () موضوع : نهم، جمعه بیست و چهارم شهریورماه سال 1396 - ساعت 16 و 49 دقیقه و 33 ثانیه

تعریف فشار:

فشار در لغت به معنای له شدن و متراکم شدن است و در علم فیزیک به نیرویی گفته می شود که به طور عمودی بر یک سطح وارد شود.

عوامل موثر بر فشار کدام اند؟

  1. فشار با نیرو رابطه مستقیم دارد.

مثلا زمانی که به دیواری فشار وارد می کنیم، مولکول های دیوار در اثر نیروی دست ما فشرده می شوند. اگر چه این فشرده شدن محسوس و قابل دیدن نیست اما اگر نیروی دستمان را افزایش دهیم، فشردگی دیواربه صورت فرورفتگی در محل ضربه مشخص می شود.

  1. فشار با سطح تماس رابطه عکس دارد.

یعنی اگر سطح تماس دو جسم را کم کنیم، نیروی بیشتری به هر ذره از جسم وارد می شود و فشار افزایش می یابد.

فرمول فشار:

با توجه به عوامل موثر بر فشار می توان فرمول فشار را به صورت زیر تعریف کرد.

فرمول فشار

واحد فشار چیست؟

در این رابطه، نیرو را بر حسب نیوتن و سطح را بر حسب متر مربع تعریف می کنند. از این رو واحد فشار نیوتن بر متر مربع است.

انواع فشار:

  1. فشار جامدها
  2. فشار مایعات
  3. فشار گازها

فشار مایعات چیست؟

به فشاری که بین مولکول های یک مایع وجود دارد فشار مایعات می گویند.

  • فشار مایعات به چگالی، ارتفاع از سطح و شتاب گرانش زمین بستگی دارد.

یعنی هر چقدر مایعی غلیظ تر باشد، چگالی مولکول های مایع بیشتر بوده و فشار به لایه های زیرین نیز بیشتر می شود.

از طرف دیگر، هر چه عمیق تر رویم با کاهش ارتفاع، فشار مایعات نیز بیشتر می شود.

شتاب گرانش زمین ۹٫۸ متر بر مجذور ثانیه است که برای راحتی کار آن را ۱۰ در نظر می گیرند. هر چقدر شتاب گرانش بشتر باشد، وزن مایعات نیز بیشتر می شود که تاثیر مستقیم بر افزایش فشار دارد.

  • جالب است بدانید نقاطی از یک مایع که در یک عمق قرار دارند، هم فشار هستند.

مثلا در شکل زیر نقاط A و B در یک عمق قرار دارند. لذا فشار در این دو نقطه برابر است.

فشار در مایعات

  • در سطح یک مایع تنها فشار هوا بر مولکول ها وجود دارد. از این رو سطح مایعات در حالت افقی و به صورت خط دیده می شود.

فرمول فشار در مایعات:

با توجه به عوامل تاثیر گذار بر فشار مایعات، می توان آن را از طریق فرمول زیر محاسبه کرد.

ارتفاع * شتاب گرانش * چگالی = فشار

اصل پاسکال چیست؟

به انتقال یکسان فشار در مایعات، اصل پاسکال می گویند.

اصل پاسکال بیان می کند که اگر در ظرفی در بسته مایع بریزیم و فشاری به آن وارد کنیم، این فشار به تمام ذرات مایع به طور یکسان منتقل می شود.

از اصل پاسکال در ترمز خودروها و دستگاه پرس آبی استفاده می شود.

فشار گازها چیست؟

فشاری که بین مولکولهای یک گاز وجود دارد، مفهوم فشار در گازها را می سازد.

  • فرمول فشار مایعات در مورد فشار گازها نیز صحت دارد.
  • ارتفاع در حجم زیاد گاز، روی فشار اثر دارد.
  • اصل پاسکال روی فشار گازها نیز صدق می کند. یعنی اگر یک بادکنک باد شده داشته باشیم و به نقطه ای از آن فشار وارد کنیم، این فشار به سرتاسر گاز درون بادکنک منتقل می شود.

فشار هوا چیست؟

هوای اطراف ما نیز به عنوان یک گاز به ما فشاری وارد می کند که به آن فشار هوا می گوییم. بدن ما به طور طبیعی به این فشار عادت کرده است یعنی فشار دورن بدن ما با فشار هوای بیرون برابر است.

فشار هوا به چگالی هوا و ارتفاع بستگی دارد. هر چه چگالی هوا بیشتر باشد، فشار آن بیشتر است و هر چه از سطح زمین بالاتر رویم، فشار هوا کاهش می یابد.

فشار هوا چند پاسکال است؟

به فشار هوا در سطح زمین، یک اتمسفر می گویند که برابر با ۱۰۰ هزار پاسکال یا ۷۶۰ میلی متر جیوه یا ۷۶ سانتی متر جیوه است.

فشار هوا در سطح دریا نیز همین یک اتمسفر تعریف می شود.

تاثیر فشار هوا بر نقطه جوش چیست؟

هر چه ارتفاع بیشتر باشد، فشار هوا بر سطح مایع کمتراست، مایع راحت تر تبخیر می شود و نقطه جوش پایین تری دارد. به همین علت نقطه جوش آب در بالای کوه کمتر از ۱۰۰ در جه است.

بر عکس هر چه ارتفاع کمتر باشد، فشار هوا بیشتر شده و نقطه جوش بالاتر می رود.

نویسنده : نظرات () پنجشنبه بیست و سوم شهریورماه سال 1396 - ساعت 16 و 57 دقیقه و 00 ثانیه

به جز گیاهان و جانوران، جانداران دیگر نیز هستند كه حركت می كنند و برای رشد به غذا نیاز دارند و تنفس می كنند. این جانداران كه بعضی از صفات گیاهان و بعضی از صفات جانوران را دارند آغازیان نامیده می شوند.


آغازیان ساختمان بدنی ساده دارند و به علت كوچكی فقط با میكروسكوپ دیده می شوند. بعضی مانند باكتری فقط یك سلول دارند و بعضی دیگر پر سلولی هستند. آغازیان به شكل زیر طبقه بندی شده اند:


جلبك ها، آغازیانِ گیاه مانند:
جلبك ها به دلیل آنكه بدنشان از گیاهان ساده تر است در گروه آغازیان قرار گرفته اند ولی آنها نیز سبزینه یا كلروفیل دارند.
جلبك ها به رنگ های قرمز، سبز یا قهوه ای دیده می شود. بیشتر جلبك هایی که در آب زندگی می كنند تك سلولی هستند اما انواع پرسلولی نیز دارند. طول برخی از جلبك های پرسلولی دریایی به 60 متر می رسد.


فایده ها:
جلبك ها غذای جانوران آبزی هستند. از جلبك های دریایی موادی به دست می آید كه در صنعت مانند بستنی سازی و تهیه خمیر دندان به كار می رود.


باكتری ها:
باكتری ها فراوان ترین جانداران روی زمین هستند. بعضی در آب، بعضی در خاك و بعضی در داخل یا روی بدن گیاهان و جانوران زندگی می كنند. به طور كلی در هر كجا كه موجود زنده باشد، باكتری ها نیز یافت می شوند. در روی دست شما تعداد زیادی باكتری وجود دارد ولی شما نمی بینید. باكتری ها فقط یك سلول بسیار كوچك هستند. باكتری ها به اشكال كروی، خمیده و ‌میله ای دیده می شوند.


فایده ها:
1- درست كردن كود كه یكی از كارهای مفید با كتری های داخل خاك است. بعضی باكتری ها بدن موجودات زنده را تجزیه می كنند و مواد آنها را به خاك می دهند و گیاهان این مواد را مصرف می كنند.

2-انسان از هزاران سال پیش بدون شناخت باكتری ها از آنها استفاده كرده و از آنها برای تبدیل بعضی میوه ها (مانند انگور) به سركه یا تبدیل شیر به ماست استفاده كرده است.


تولید مثل:
باكتری ها نیز تولید مثل می كنند. از یك باكتری به دو باكتری و بعد به 4 باكتری و به همین شكل به سرعت تقسیم ادامه می یابد. تولید مثل آنها گاه زیاد و گاه كم است.

تولید مثل باكتری ها

قارچ ها:
قارچ ها موجودات زنده ای هستند كه مانند گیاهان در یك جا ساكن هستند اما چون سبزینه ندارند نمی توانند غذا سازی كنند و به انواع مختلف مانند كپك ها و قارچ های چتری تقسیم می شوند.

كپك ها:
كپك ها در روی نان و میوه و مربا دیده می شوند. كپك نوعی قارچ است كه میوه یا چیزهای دیگر را تجزیه كرده و مصرف می كند.


قارچ های چتری:
قارچ های چتری روی چوب های پوسیده تنه درختان یا روی خاك دیده می شود بیشتر قارچ های چتری كه در طبیعت یافت می شوند. سمی هستند ولی در میان آنها انواع خوراكی هم وجود دارد. قارچ ها به وسیله سلول های بسیار ریزی به نام هاگ تولید مثل می كنند. هاگ در اندامی به نام هاگدان تولید می شوند و پس از رسیدن یا پاره كردن دیواره هاگدان آزاد می شوند.

این هاگ ها همراه باد یا آب به نقاط مختلف می روند. در هر جا كه رویش مناسبی داشته باشند، رشد كرده و قارچ های دیگری را به وجود می آورند.


فایده ها و ضررها
فایده ها:
قارچ ها اهمیت فراوانی دارند. بعضی از آنها بسیار كوچك هستند و مانند باكتری، بدن گیاهان و جانوران مرده را تجزیه می كنند تا مواد مورد نیاز خود را جذب كنند. موادی كه از تجزیه گیاهان و جانوران مرده به دست می آید، به خاك بر می گردد و دوباره وسیله مصرف گیاهان می شود. ما بعضی قارچ ها را می خوریم و بعضی هم به جهت وجود دارویی به نام پنی سیلین در امر پزشكی و برای كُشتن باكتری ها به كار می روند.

ضررها:
انواعی از قارچ ها انگل گیاهان یا جانوران می شوند. این قارچ ها به گیاهانی مانند گندم، سیب زمینی و بعضی از میوه ها زیان می رسانند. بعضی قارچ ها هم باعث بروز بیماری پوستی می شوند.

مخمّر:
مخمّر قارچ ذره بینی است كه در خمیر ترش نانوایی موجود است و توسط نانواها جهت پخت نان به كار گرفته می شود .

پرسش های بخش 8

1- بدن موجودات زنده تك سلولی چگونه است؟

بسیار ساده است و فقط از یك سلول ساخته شده است.

2- كدام دسته از جانوران در گروه آغازیان طبقه بندی می شوند؟

باكتری ها، قارچ ها و انواعی از جلبك ها در گروه آغازیان قرار دارند. نوعی از جلبك ها كه ویژه گی گیاهی دارند در گروه گیاهان طبقه بندی می شوند.

3- جلبك چیست؟

ساختمان بدن جلبك ها از گیاهان ساده تر است. كلروفیل دارند و برای خود غذا می سازند.

4- جلبك ها در كجا زندگی می كنند؟

بیشتر جلبك ها در آب زندگی می كنند و تك سلولی هستند.

5- جلبك ها در چه جاهایی می رویند؟

در آب های شور و شیرین

6- باكتری ها در كجا زندگی می كنند؟

باكتری ها در همه جا، آب، هوا، خاك و بدن جانداران زندگی می كنند.

7- اندازه باكتری ها چقدر است؟

بسیار كوچك هستند به طوری كه در یك نقطه به اندازه سر سوزن 250 هزار باكتری جا می گیرد.

8- باكتری ها چند نوع هستند؟

دو نوع هستند. ممكن است مفید یا مضر باشند. باكتری های مفید بقایای موجودات زنده را تجزیه می كنند و دوباره برای گیاه قابل استفاده می كنند. از باكتری های مفید برای ساختن دارو و تولید مواد غذایی استفاده می كنند. باكتری های مضر باعث بیماری و فاسد شدن غذا می شوند.

9- باكتری ها چگونه تولید مثل می كنند؟

با تقسیم شدن سلول زیاد می شوند.

10- قارچ ها چه ویژه گی هایی دارند؟

قارچ ها كلروفیل یا سبزینه ندارند و نمی توانند برای خود غذا بسازند. قارچ ها از گیاهان و جانوران میزبان غذای خود را تأمین می كنند. دیواره اسكلتی دارند.

11- قارچ چتری كجا زندگی می كند؟

روی چوب های پوسیده، تنه درختان یا مواد پوسیده دیگر زندگی می كند.

12- قارچ ها در چه شرایطی بهتر رشد می كنند؟

قارچ ها در هوای مرطوب بهتر رشد می كنند.

13- قارچ ها چه تفاوتی با گیاهان دارند؟

قارچ ها كلروفیل یا سبزینه ندارند و نمی توانند برای خود غذا بسازند. قارچ ها، ریشه، ساقه و برگ دارند.

14- مخمرها از گروه كدام جانداران هستند؟

از آغازیان و در گروه قارچ ها هستند.

15- جلبك ها چگونه تولید مثل می كنند؟

گاهی با قطعه قطعه شدن و گاهی مانند گیاهان از تركیب سلول های نر و ماده جلبك جدید ایجاد می شود.

16- مهم ترین عامل وجود باكتری ها و قارچ ها در طبیعت چیست؟

باكتری ها و قارچ ها بقایای موجودات زنده را تجزیه می كنند و این مواد را برای گیاهان و سایر جانداران قابل استفاده می كنند.

نویسنده : نظرات () سه شنبه بیست و یکم شهریورماه سال 1396 - ساعت 22 و 03 دقیقه و 00 ثانیه

اکثر مردم با شنیدن نام «باکتری» به یاد بیماری های مختلفی که توسط باکتری ها به وجود می آیند، از جمله استروپتوکرک، می افتند. باکتری ها عامل بسیاری از بیماری های انسان از جمله وبا، سل، سوزاک،حصبه، و همچنین بیماری های جانوران و گیاهان می باشند. ولی این باکتری های بیماری زا و مضر فقط بخشی کوچکی از گروه وسیع باکتری ها را تشکیل می دهند .

فواید باکتری ها

باکتری ها در همه جا زندگی می کنند، در هوا، در خاک، آب و انواع زیستگاه های مختلف و در شرایط زیستی گوناگون. آنها در قلل بسیار مرتفع کوه ها، در عمق عمیق ترین اقیاموس ها، در بدن انواع موجودات زنده ، و حتی در صخره های منجمد و یخ های قطب شمال یافت می شوند. این گسترش بسیار فراوان باکتری ها، مطالعه آن ها را اهمیت خاصی بخشیده است، چرا که تنها با شناخت کامل آنهاست که می توان از خطرات آنها دوری و از فوایدشان هر بیشتر استفاده کنیم.

مهمترین و مشهور ترین آغازیان پست باكتری ها هستند. تعداد كمی از باكتریها زیان آورند و اغلب آنها مفید هستند و چون آنها برای بقای ما و سایر جانداران اهمیت دارند. حتی در درون بدن ما باكتریهای مفیدی وجود دارند كه بعضی از نیازهای ما را تأمین می كنند.

فوایدباکتری ها

فواید باکتری‌ها

اگرچه بعضی از باکتری‌ها عامل فساد مواد غذایی و بیماری هستند؛ اما بسیای از باکتری‌ها مفیدند. بشر قرن‌ها از فواید باکتری‌ها در زندگی خود استفاده کرده است. باکتری‌ها در تهیه و پردازش فرآورده‌های غذایی و شیمیایی و هم‌چنین در شناسایی و استخراج معادن و پاکسازی محیط زیست کاربرد دارند.

مواد خوراکی مانند ماست، پنیر و سرکه حاصل فعالیت باکتری‌های تخمیرکننده است. استون و بوتانول مواد شیمیایی هستند که انواعی از باکتری‌های گونهء کلستریدیوم آن‌ها را می‌سازند. باکتری‌های شیمیواتوتروف برای تخلیص عناصر معدنی مانند مس و اورانیوم کاربرد دارند. هم‌چنین باکتری‌ها در پاکسازی آب‌ها و خاک‌های آلوده به آلاینده‌های نفتی و شیمیایی کاربرد وسیعی دارند. باکتری‌های داخل روده برای ما خیلی از ویتامین‌ها را می‌سازند که خود بدن قادر به ساختن آنها نیستند. هرچند که برخی از باکتری‌ها هم برای ما مضر هستند.

مزایای باکتری ها در تولید آنزیم ها

برخی باکتریها را تحت شرایط مناسب جهت تهیه آنزیمهای مورد نیاز پرورش می‌دهند و آنگاه آنزیم تولید شده توسط آنها را عصاره گیری کرده و با راسب کردن خالص می‌سازند.

1. آنزیم آمیلاز را با فرایند خاصی از گونه‌های باکتری باسیلوس بدست می‌آورند. آمیلاز را برای هیدرولیز نشاسته به دکسترین یا قند دیگر یا در تهیه چسبها ، در صنایع نساجی ، شفاف کردن آب میوه‌ها و قندی کردن محلول نشاسته جهت تخمیر به کار می‌برند.

2. آنزیم پروتئیناز را از باکتری باسیلوس تهیه می‌کنند. این آنزیم ، پروتئینها را هیدرولیز کرده و در صنایع چرم سازی استفاده می‌شود.

3. دو آنزیم استرپتوکیناز و استرپتودورناز را که به طور طبیعی توسط باکتری استرپتوکوکوس پایوجنز تولید می‌شوند، در مقادیر تجارتی تهیه می‌کنند. این آنزیمها در تجزیه بقایای سلولی و زاید در محل زخم عمل می‌کنند و در حقیقت به ترمیم زخمها کمک می‌نمایند.

4. بسیاری از باکتری ها از جمله کلاستریدیوم که دارای آنزیم پکتیناز است در جدا کردن الیاف کتان و تجزیه پکتین بین الیاف کمک می‌کند.

همچنین باکتریها در تولید اسید استیک، تولید حلال های صنعتی، تهیه واکسن ها، تولید فرآورده‌های شیر، چرخه ازت نقش دارند.

باكتری ها و غذاها

یكی از علل آلودگی غذاها وجود باكتریها در محیط غذایی است. باكتریها در درون غذاها تولید مثل می كنند و با رشد و تولید مثل خود، مواد زاید و سمی تولید می كنند همچنین بعضی از باكتریها مثل وبا آبها را آلوده كرده و باعث بیماری می شوند. محیط آشپزخانه باید كاملاً تمیز باشد و ظروف مواد غذایی نیز پاكیزه باشند. همچنین عوامل انتقال دهنده میكروب ها مانند مگس، كرمك، محیط غذایی نیز باید كاملاً از بین بردند.

فواید باکتری ها

بیشتر بدانید:

توان تولید مثل باكتریها خارق العاده است. در بعضی از باكتریها فاصله بین دو تقسیم ممكن است فقط 20 دقیقه باشد. با این حساب اگر غذا و فضای كافی فراهم باشد یك باكتری می تواند در ظرف مدت كمتر از دو روز جرمی معادل كره زمین تولید كند. اما به ندرت اتفاق می افتد كه شرایط محیطی كاملاً مساعد باشد.

باكتری ها به روش تقسیم دو تایی تولید مثل می كنند. ابتدا DNA آنها همانند سازی می كند سپس ملكول های DNA از هم جدا شده و به نقاط مختلفی از غشاء پلاسمایی اتصال می یابد و سپس دو سلول باكتری به وجود می آید. سلول های حاصل ماده ی ژنتیكی یكسانی دارند.

نویسنده : نظرات () دوشنبه بیستم شهریورماه سال 1396 - ساعت 01 و 54 دقیقه و 00 ثانیه

تولید و تکثیر نوعی از خود در گیاهان نیز متدوال است و اساساً با این روش جمعیت ها افزایش می یابد. در سلسله گیاهان نیز این قانون حکم فرماست. گیاهان نیز برای این منظور به روش های جنسی (Sexual) و یا غیر جنسی (Asexael) تکثیر می‌شوند.

تکثیر غیر جنسی در گیاهان

در تولید مثل غیر جنسی، تقسیم سلول بدون کاهش کروموزومی صورت می گیرد. در نتیجه گیاهان تولید شده حاوی اطلاعات ژنتیکی پایه مادر هستند. تقسیم سلولی توسط سلول های غیر جنسی یا (سوماتیک) انجام می‌گیرد.تکثیر رویشی یا غیر جنسی به دو نوع طبیعی و مصنوعی است. ساقه خزنده زیرزمینی و ساقه زیر زمینی هوایی از انواع طبیعی و قلمه زدن و پیوند زدن از انواع مصنوعی این نوع تکثیرمحسوب می شوند.

الف: روش های ازدیاد غیر جنسی گیاهان

قلمه زدن

قلمه قسمتی از گیاه است که معمولاً حاوی جوانه بوده و بعد از جدا کردن از پایه، در محیط کشت ریشه‌دار می‌گردد.قلمه زدن معمولترین روش ازدیاد غیر جنسی بوده که آسان تر و ارزان تر از دیگر روش های غیر جنسی می‌باشد. گیاهان تولید شده از طریق قلمه گیری شبیه پایه مادر و شبیه یکدیگر بوده و در آن ها تفرقه صفات حاصل نمی‌شود. نمونه متدوال این روش گل شمعدانی است.

تولید مثل جنسی

خوابانیدن شاخه

در این روش شاخه مورد نظر را قبل از جدا کردن از پایه مادر، در محیط کشت ریشه‌دار نموده، سپس از پایه مادر جدا می‌کنند و به عنوان گیاه جدید مورد استفاده قرار می‌دهند. در شاخه‌هایی که به عنوان وسیله ازدیاد به کار برده می‌شوند، ریشه‌های نابجا حاصل می شود. این روش برای تکثیر گیاه زنبق و ریواس به کار می رود. اما توت فرنگی و تمشک به روش ساقه خزنده هوایی تکثیر می یابند.

تولید مثل در گیاهانتولید مثل در گیاهان

ساقه خزنده زمینی ساقه خزنده هوایی

پیوند زدن

پیوند عبارت است از اتصال دو قطعه از بافت زنده گیاه بر روی یکدیگر که منجر به تشکیل یک گیاه مستقل می‌گردد. قسمت بالای محل پیوند را پیوندک می‌نامند. پیوندک وظیفه عمل فتوسنتز و تشکیل محصول را به عهده می‌گیرد. پایه بخش پایین محل پیوند است که قسمتی از تنه و سیستم ریشه را به وجود می‌آورد.

از مزایای این روش این است که شما می توانید از دو گیاه که هر کدام دارای ویژگی خاصی هستند برای غلبه بر ضعف گیاه دیگر بکوشید. مثلاً گیاه بادام تلخ نسبت به شرایط محیطیمقاوم تر است لذا کشاورزان در سال اول این گیاه را می کارند وقتی گیاه رشد کرد گیاه بادام شیرین که ضعیف تر است پیوند زده می شود و این سبب می گردد در زمینی که بادام شیرین به سختی رشد می کرد حال شاهد رشد این گیاه باشیم.

تولید مثل جنسی

مزایای تکثیر غیر جنسی گیاهان

از مزایای تکثیر غیر جنسی می توان به موارد ذیل اشاره کرد:

تولید مثل در گیاهانتولید گیاهان یکدست و شبیه پایه مادر

تولید مثل در گیاهانکوتاه کردن دوره نونهالی

تولید مثل در گیاهانازدیاد گیاهان بکربار

تولید مثل در گیاهانکنترل شکل و مراحل رشد و گوناگونی روش های غیر جنسی

معایب ازدیاد غیر جنسی گیاهان

از معایب ازدیاد غیر جنسی پر هزینه بودن و امکان انتقال عوامل بیماریزا توسط این روش می‌باشد.

ب: تکثیر جنسی گیاهان

اکثرا در طبیعت، گیاهان از طریق بذر به ادامه نسل می‌پردازند. هر کدام از بذرها از نظر ژنتیکی ساختار منحصر به فرد خود را دارند که ناشی از آمیختگی والدین می‌باشد. تکثیر جنسی گیاهان شامل ترکیب یاخته‌های جنسی نر و ماده و تشکیل بذر می‌باشد. تکثیر جنسی با نصف شدن و کاهش کروموزومی گامت های نر و ماده، آغاز می‌شود و بعد از لقاح تعداد کروموزوم ها به تعداد اولیه افزایش می‌یابد و با به وجود آمدن ژنوتیپ های جدید همراه است.

شکل ظاهری( فنوتیپ) گیاه و انتقال صفات از نسلی به نسل دیگر توسط ژن ها تعیین می‌شود. بذر تخمک لقاح یافته است و در هنگام جدا شدن از پایه مادر، حاوی جنین، مواد غذایی و پوسته می‌باشد. بذرهایی که از پایه مادر جدا می‌شوند رطوبت آنها کاهش می‌یابد و فعالیت حیاتی آنها در حد پایین می‌باشد.

فعال شدن ماشین متابولیکی جنین موجب جوانه زنی بذر و رویش گیاه جدید می‌شود. جوانه‌زنی شامل پاره شده پوسته بذر، ظاهر شده چند میلی متر از ریشه‌چه می‌باشد.

مزایای ازدیاد جنسی

امکان انبار کردن بذر در شرایط مناسب و کشت آن در سال های بعد، ارزان و اقتصادی بودن ازدیاد توسط بذر، عدم انتقال بیماری های ویروسی توسط بذر، سازگار بودن بذر به شرایط متغیر محیطی، امکان ازدیاد اکثر گیاهان زراعی، تکثیر پایه‌های بذری برای درختان میوه، ازدیاد کلون های اصلاح شده توسط بذر و . . . از مزایای تکثیر جنسی گیاهان محسوب می‌شوند.

ریزازدیادی

این روش شامل تولید گیاه با استفاده از قسمت های بسیار ریز گیاه نظیر بافت ها و یاخته‌ها در شرایط ضد عفونی شده و در محیط کشت مصنوعی با استفاده از سیستم درون شیشه‌ای می‌باشد. این روش را به طور کلی،کشت بافت می‌گویند.

آسون بخونتولید مثل در گیاهان

نویسنده : نظرات () یکشنبه نوزدهم شهریورماه سال 1396 - ساعت 14 و 23 دقیقه و 00 ثانیه

گیاهان مخروط دار یا بازدانگان دسته ای ازگیاهان آوندی دانه دار هستند که قدیمی ترین درختان امروزی محسوب می شوند.

کاج و سرو از معروف ترین درختان این دسته هستند که در مناطق معتدل، سرد و کوهستان ها می رویند.

در این گیاهان میوه از چند پولک تشکیل شده است که به طور منظم و متراکم حول یک محور قرار گرفته اند و ساختاری مخروط مانند را به وجود آورده اند.

گیاهان مخروط دار یا بازدانگان، گل ندارند و دانه آن ها درون میوه مخروطی شکل قرار گرفته است. هر پولک مخروط حاوی یک دانه می باشد.

چرا گیاهان مخروط دار یا بازدانگان همیشه سبز هستند؟

برگ های بازدانگان معمولا سوزنی شکل است و یک رگبرگ دارد که می تواند آب را در خود نگه دارند. از این رو در مقابل خشکی مقاوم اند. از طرف دیگر برگ های این درختان در پایان سال دوم می ریزند. بنابراین تمام مواقع سال سبز رنگ دیده می شوند.

تولید مثل گیاهان مخروط دار یا بازدانگان :

همان طور که گفتیم در گیاهان مخروط دار یا بازدانگان، دانه درون میوه مخروطی شکل قرار گرفته است. این گیاهان دارای هر دو نوع مخروط نر و ماده هستند که در زیر به شرح آن می پردازیم.

آسون بخون

مخروط نر گیاهان مخروط دار یا بازدانگان :

میط نر بازدانگان زرد رنگ و کشیده است و از پولک هایی تشکیل شده است که در زیر هر یک دو کیسه گرده قرار گرفته است. درون این کیسه ها دانه های گرده قرار دارند که با تقسیم خود ۴ گامت نر را به وجود می آورند. در اطراف دانه گرده دو پوسته وجود دارد که از هوا پر می شود و مانند بال به انتشار گامت های نر کمک می کند.

مخروط ماده گیاهان مخروط دار یا بازدانگان :

مخروط ماده بازدانگان، حجیم تر و تخم مرغی شکل است و معمولا در راس شاخه های جوان قرار دارد. روی پولک مخروط ماده، تخمک قرار دارد که حاوی گامت ماده می باشد.

باد دانه های گرده را به تخمک موجود درمخروط ماده می رساند. سپس دانه گرده،ساختاری به نام لوله گرده را می سازد و لقاح صورت می گیرد.

پس از لقاح، تخمک و محتویات درون آن، دانه نامیده می شوند که داری یک پوسته سخت و چوبی شبیه بال است. با باز شدن مخروط ماده، باد این دانه های لقاح یافته را جابجا می کند و به کمک بال خود در هنگام سقوط می چرخند تا به مکانی مناسب برای رشد برسند.

نویسنده : نظرات () شنبه هجدهم شهریورماه سال 1396 - ساعت 15 و 54 دقیقه و 00 ثانیه

تنبل‌ها شش گونه جانوران از پستانداران متوسط هستند که در آمریکای مرکزی و آمریکای جنوبی یافت می‌شوند. با توجه به انواع شناخته شده می‌توان آنها را به دو گروه ۲ انگشتی و ۳ انگشتی تقسیم کرد.

تنبل‌ها جانورانی هستند که با چنگال‌های بزرگ و خمیدهٔ خود از شاخه‌های درختان مناطق گرمسیری آویزان می‌شوند و همیشه وارونه‌اند. این جانوران می‌توانند در همین وضعیت غذا بخورند، بخوابند، جفت گیری کنند و بچه به دنیا آورند و خیلی به ندرت پیش می‌آید که از درخت پایین بیایند، چون روی زمین پناهی ندارند.

دو گروه از این جانور هست: گروهی که دو انگشت در پاهای جلویشان دارند و گروه سه انگشتی. این دو گروه به هم شبیه‌اند، ولی اعتقاد دانشمندان بر این است که با هم خویشاوندی نزدیکی ندارند.

تنبل‌ها همانگونه که از نامشان مشخص است یکی از کندترین موجودات سیاره زمین بوده و نام آنها به نوعی مترادف با تصاویر صحنه آهسته است. بیشینه سرعت حرکتی آنها 0.004 کیلومتر در ساعت است. در حقیقت، تنبل‌ها به قدری کند هستند که خزه روی آنها رشد می کند.

تنبل‌ها موهای زبرِ بلندی دارند که شیاردار است. گیاهان کوچکی در این شیارها زندگی می‌کنند. این گیاهان رنگ سبز کمرنگی به تنبل‌ها می‌دهند که باعث استتار این جانور می‌شود. حشره‌های مخصوصی از این گیاهان تغذیه می‌کنند.

یک جانور تنبل، حدود 15 ساعت در شبانه‌روز می‌خوابد. در این مدت آرام‌تر نفس می‌کشد، ضربان قلبش کند می‌زند ؛ حتی سرعت هضم غذا هم در بدنش کاهش می‌یابد. تنبل‌ها فقط یک بار در هفته غذا می‌خورند و مانند کپه‌ای از مو، روی زمین می‌نشینند، یا بر شاخه‌ای آویزان می‌شوند. حرکت آنها بسیار آهسته است. تعداد تنبل ها بشدت در حال کم شدن است .تنبل ها برخلاف خشکی در اب بسیار شناگران ماهری هستند.

این حیوان در محل زندگیش، ساعت های طولانی از شاخه های درخت ها آویزان است. معمولا، حتی 40 متر هم در روز حرکت نمی کند.

دمای بدن این حیوان نسبت به دیگر پستانداران بسیار پایین است؛ یعنی در حالی که دمای عادی بدن یک پستاندار 85 تا 91 درجه فارنهایت است. دمای بدن تنبل تنها 75درجه فار نهایت است.

تنبل های ماده، معمولا یک بچه به دنیا می آورند. بچه تنبل نه ماه بعد از تولد را روی بدن مادرش به شکل آویزان زندگی می کند و به بدن مادرش می چسبد و کاملاً وابسته به آن است. تنبل ها، حتی برای به دنیا آوردن بچه هایشان نه لانه ای می سازند و نه به محل دیگری می روند بلکه حیوان ماده. از شاخه آویزان می شود. جالب است که وقتی نوزاد به دنیا می آید. پنجه هایش آن قدر قوی است که محکم به موهای بدن مادرش می چسبد. بچه تنبل ، به این شکل نه ماه دیگر را هم روی بدن مادرش زندگی می کند تا توانایی زندگی مستقل را پیدا کند و روی پای خود بایستد، یا بهتر است بگوییم از پنجه های خود آویزان شود!

تنبل یک چهارم باقیمانده روز را مشغول خوردن برگ ها و غنچه های درختان است و فقط برگ شاخه های جوان و جوانه های یک نوع درخت را می خورد. این حیوان نه تنها در حرکت کردن سرعت بسیار پایینی دارد. حتی غذایش را هم به کندی می خورد و این سرعت اندک در انجام تمام کارها باعث اطلاق این نام به او شده است.
تنبل از دست های درازش برای دفاع از خود و نیز آویزان شدن از درختان استفاده می کند که شکل آن ها منحنی شکل است. بازوها و پاهای بسیار بلند با پنجه های قوی و یا ناخن های بلند و قلاب مانند بسیار محکم، جانور را حتی در حالت خواب هم روی شاخه ها محکم نگه می دارد. چون پاهایش برای راه رفتن بسیار ضعیف هستند، تنبل سه انگشتی وقتی که هفته ای یک بار روی زمین حرکت می کند، با دست هایش خود را به جلو می خزاند.

تنبل به جای هفت مهره گردن که در دیگر پستانداران وجود دارد. نه مهره گردنی دارد که سبب می شوند بتواند گردنش را به اندازه سه چهارم یک دایره بچرخاند. تنبل کمتر از 60 سانتی متر قد و حدود 5/2 کیلوگرم وزن دارد.

جهت خواب موهای بلند و زیر بدن تنبل به طرف زمین است تا بتوانند باران را از خود عبور دهند. پوست پر مو و سنگین این جانور هم سبب کم تحرکی آن می شود اما این پوست مزیت مهمی دارد. در میان موهای بدن تنبل سوسک ها، کنه ها و بیدها زندگی می کنند. خزه ها و جلبک های سبز نیز که در لابه لای موهای آن زندگی می کنند، در فصل گرم و بارانی این گیاهان رشد کرده و سطح بدن او کاملاً به رنگ سبز در می آید که در میان برگ های درختان نوعی همرنگی و استتار برای آن ایجاد می کند. سبز شدن رنگ بدن حیوان باعث می شود حتی چشمان تیزبین عقاب ها و دشمنان این چنان هم نتواند او را تشخیص دهد و او محفوظ بماند.

نویسنده : نظرات () موضوع : هفتم، هشتم، نهم، جمعه هفدهم شهریورماه سال 1396 - ساعت 14 و 01 دقیقه و 00 ثانیه

مقدمه:

پیچیده‌ترین تاثیر اندازه ذرات، بر خواص مغناطیسی ماده است. در این بخش ابتدا برای درک بهتر اثر اندازه ذره بر خواص مغناطیسی، با برخی مفاهیم اولیه خواص مغناطیسی آشنا شده و سپس به صورت مختصر به خواص مغناطیسی نانومواد می‌پردازیم.

1- میدان مغناطیسی

میدان مغناطیسی یک میدان نیروست، مثل میدان جاذبه‌ی زمین. درست همانطور که یک جسم در محدوده میدان جاذبه زمین، جذب زمین میشود، یک قطعه‌ی مغناطیسی نیز در میدان مغناطیسیِ یک آهنربا، جذب آهنربا میشود.
این خاصیت مغناطیسی در آهنربا به علت وجود دوقطبیهای مغناطیسی است (یعنی یک آهنربا متشکل از آهنرباهای ریز است). علت به وجود آمدن دوقطبیهای مغناطیسی، حرکت الکترونها است. برای درک بهتر انواع حرکتهای الکترون، بهتر است قدری راجع به ساختمان اتم صحبت شود.
اتم شامل مجموعهای از ذرات باردار مثبت (پروتونها) در هسته و مجموعهای از ذرات باردار منفی (الکترونها) در پوسته است (نوترون در ایجاد خاصیت مغناطیسی تاثیری ندارد). الکترونها در مدارهایی حلقوی به نام اوربیتال دور هسته میچرخند. در زیر مثالی برای Fe26آورده شده است:

Fe26:1s2,2s2,2P6,3s3,3P6,3d4,4s2

اوربیتالها به ترتیب با نامهای M, L ,K وN و غیره شناخته میشوند. در هر اوربیتال اتمها در لایههای p, s , d و f به دور هسته میچرخند. جهت چرخش الکترون به دور هسته را «اسپین» میگویند. چرخش الکترون به دور هسته بُرداری به نام «گشتاور» ایجاد میکند. قانون دست راست می‌گوید اگر چهار انگشت در جهت چرخش الکترونها خم بشوند، انگشت شصت دست راست، جهت نیرویی را نشان میدهد که در اثر تغییر بردار حرکت الکترون تولید میشود. مجموعه‌ی خطوط این بردارهای گشتاور، یک میدان مغناطیسی را به وجود می‌آورد. یعنی وقتی یک جسم در فاصلهی نزدیک چنین قطعهای قرار بگیرد، این مجموعه از نیروها بر آن وارد میشود و به اصطلاح آن را یا به طرف خود جسم میکشد (جاذبه) و یا هُل میدهد (دافعه).
لازم به ذکر است دو نیرو در یک راستا، ولی در خلاف جهت هم، همدیگر را خنثی میکنند. بنابراین، اگر در یک لایه مانند s ــ که در آن دو الکترون در خلاف جهت هم دور هسته میچرخند ــ هر دو الکترون وجود داشته باشند، دو بردار نیرو در خلاف جهت تولید میشوند که همدیگر را خنثی میکنند. از این رو، اگر جسمی در نزدیکی آنها قرار بگیرد، یک نیرو آن را میکشد و یک نیرو آن را هُل میدهد و در کل هیچ نیرویی بر آن وارد نمیشود. پس ماده‌ی مورد نظر، با یک اوربیتال پُر (دارای تعداد الکترونهای زوج در لایه‌ی آخر که برای Fe26، اوربیتال d لایه‌ی آخر است) دارای خاصیت مغناطیسی نخواهد بود.
اما یک راه دیگر هم برای ایجاد خاصیت مغناطیسی در ماده وجود دارد. در این روش، خاصیت مغناطیسی ناشی از نوع دیگری از حرکت الکترون در اتم است. چون الکترونها به جز حرکت اوربیتالی (چرخش به دور هسته که در بالا توضیح داده شد) میتوانند مثل کره‌ی زمین به دور خود نیز بچرخند. در این حالت نیز همان بردار گشتاور ایجاد میشود و اگر تعداد الکترون‌ها در لایه‌ی آخر زوج باشد، دوباره نیروهای بهوجودآمده همدیگر را خنثی می‌کنند. خاصیت مغناطیسی ناشی از هر دو نوع حرکت الکترون‌ها در شکل 1 نشان داده شده است.

filereader.php?p1=main_a9708074d1748b46f

شکل 1: خاصیت مغناطیسی مواد ناشی از حرکت الکترون‌ها به دور هسته و دور خود

جامداتی که در آنها لایه‌ی d در حال پر شدن است، دارای خاصیت مغناطیسی خواهند بود، اما این خاصیت مغناطیسی فقط ناشی از چرخش الکترونهای لایه‌ی آخر (26 Fe) است. زیرا لایه‌ی d به هسته نزدیک است و جاذبه‌ی هسته به الکترونهای این لایه اجازه نمیدهد که به دور خود بچرخند. اما در جامداتی که لایه‌ی f در حال پُر شدن است، چون فاصله‌ی لایه از هسته زیاد است، الکترونها هم میتوانند به دور خودشان و هم به دور هسته بچرخند. پس دو بردار نیرو ناشی از دو نوع حرکت به وجود میآید و واضح است که خاصیت مغناطیسی بسیار بیشتر از حالت قبل خواهد شد. البته به این موضوع هم باید توجه کرد که جهت چرخش به دور هسته (حرکت اوربیتالی) و چرخش به دور خود (حرکت وضعی) برای یک الکترون در خلاف هم هستند.

2- حوزههای مغناطیسی

یک ماده‌ی مغناطیسی، مجموعهای از حوزههای مغناطیسی است. حوزه‌ی مغناطیسی، ناحیهای است که درون آن همه‌ی الکترونهای لایههای منفرد در یک جهت به دور هسته و به دور خود میچرخند. یعنی یک ماده‌ی چند حوزهای مجموعهای از حوزههاست که در هر حوزه الکترونها در جهتی خاص به دور هسته میچرخند و مشخص است که هر چرخش الکترون، بردار نیرو در راستای خاص خود را به وجود میآورد و مجموعه بردارهای نیروی تولید شده، در جهات مختلف، به نوعی همدیگر را خنثی میکنند. یعنی میدان نیرو، مجموعهای از نیروهای پراکنده است. پس قدرت آن ضعیفتر خواهد شد. حوزه‌های مغناطیسی در شکل 2 نشان داده شده است.

شکل 2: حوزههای مغناطیسی و دو قطبی‌های مغناطیسی

برای درک این موضوع به مثال زیر توجه کنید. دو اتاق کنار هم را در نظر بگیرید. در اتاق اول 8 نفر وجود دارند. از این 8 نفر، 1 نفر از جنوب به شمال، 2 نفر از غرب به شرق، 1 نفر از شرق به غرب و 4 نفر از شمال به جنوب در حرکتاند. (این اتاق دقیقا همان ماده‌ی چندحوزهای است که در بالا به آنها اشاره شد و فلشها جهت حرکت آدمها هستند).
در اتاق دوم 4 نفر وجود دارند که همگی از شمال اتاق به سمت جنوب اتاق در حرکتاند. مشخص است که در اتاق اول آدمها با هم برخورد میکنند. بنابراین، برآیند حرکت آنها از شمال اتاق به جنوب اتاق خیلی کمتر از حرکت 4 نفر است. اما در اتاق دوم، 4 نفر بهراحتی حرکت میکنند و هیچ برخوردی بین آنها وجود ندارد. بنابراین، برآیند حرکتیِ آنها معادل حرکت 4 نفر است.

3- القای مغناطیسی

القای مغناطیسی یعنی مادهای که برای مغناطیسی شدن مناسب است، مغناطیس شود. واضح است که برای این کار باید حوزههای مغناطیسی غیر همجهت، همجهت شوند تا نیروهای حاصل همدیگر را خنثی نکنند. برای این کار باید قطعه را با یک آهنربا مالش داد، یا آن را در جهت میدان مغناطیسیِ زمین گداخته کرد یا در این جهت چکشکاری نمود. این کارها باعث چرخیدن فلشها در هر حوزه میشوند تا در نهایت تمام فلشها همجهت شوند، یعنی جهت چرخش الکترونها در هر حوزه عوض شود. با این کار مرز بین حوزهها حرکت میکند و حوزه‌های کوچکتر در حوزههای بزرگ ادغام (هضم) میشوند. شکل 3 ادغام شدن حوزه در همدیگر را نشان می‌دهد.

شکل 3: تاثیر میدان بر حوزههای مغناطیسی

4- دسته‌بندی مواد مغناطیسی

کلیه موادی که با اعمال میدان مغناطیسی، مغناطیس میشوند، مواد مغناطیسی نامیده میشوند. این مواد بر اساس چگونگی پاسخ به یک میدان مغناطیسی خارجی به پارامغناطیس‌ها، فرومغناطیس‌ها، پاد فرومغناطیس‌ها، دیامغناطیس‌ها و فری مغناطیس تقسیم‌بندی می‌شوند. نظم گشتاورهای مغناطیسی در چهار دسته اصلی مواد مغناظیسی در شکل 4 نشان داده شده است.

شکل 4: انواع مواد مغناطیسی و نظم گشتاوری آنها

الف) فرومغناطیس‌ها: بعضی از مواد فلزی دارای گشتاور مغناطیسی دائمی در غیاب میدان خارجی هستند و مغناطشهای خیلی بزرگ و دائمی از خود نشان میدهند. این مواد فرومغناطیس نامیده میشوند. فلزات واسطه مثل آهن با شبکهBCC ،کبالت، نیکل و بعضی ازفلزات خاکی نادر مانند گادولینیم (Gd) دارای این خاصیت هستند. این مواد با اعمال یک میدان مغناطیسی کوچک به شدت مغناطش پیدا کرده و با حذف میدان مغناطیسی مغناطش خود را به طور کامل از دست نمیدهند. در این مواد بردارهای گشتاورهای مغناطیسی مجاور از نظر اندازه برابر هستند و تمایل دارند که با یکدیگر هم جهت شوند (دوقطبی‌ها تمایل دارند به صورت موازی هم مرتب شوند).

شکل 5: هم راستا شدن بردارهای مفناطیسی در حضور یک میدان مغناطیسی خارجی

ب) پاد فرومغناطیس‌ها: در این مواد بردارهای گشتاورهای مغناطیسی مجاور از نظر اندازه برابر ولی از نظر جهت، عکس یکدیگر هستند. بنابراین یکدیگر را خنثی میکنند. درصورتیکه چنین مادهای در میدان مغناطیسی قرار گیرد، گشتاورهای هم جهت با میدان تقویت میشوند و ماده خاصیت مغناطیسی ضعیفی از خود نشان میدهد.
ج ) فری مغناطیس‌ها: در این مواد جهت بردارهای گشتاورهای مغناطیسی مجاور عکس یکدیگر است ولی اندازه آنها برابر نیست. رفتار این مواد مشابه با مواد فرو مغناطیس است. گروهی از آهنرباهای دائم که به نام فریت شناخته میشوند از این دسته هستند.
د) دیا مغناطیس‌ها: موادی هستند که مولکول‌ها، اتمها و یا یون‌های آنها به گونهای رفتار میکنند که گشتاور مغناطیسی خالص آنها صفر است. اگر میدان مغناطیسی خارجی به این مواد اعمال شود، اتمهای آن دارای گشتاور مغناطیسی القایی میشوند و جهت این گشتاور مغناطیسی خلاف جهت میدان اعمالی است. این دسته از مواد اگر در میدان مغناطیسی قرارگیرند، مغناطش منفی از خود نشان میدهند.
ه) پارا مغناطیس‌ها: دراین مواد، برخلاف مواد دیا مغناطیس در مولکول‌ها، اتمها و یا یون‌ها گشتاور مغناطیسی کوچکی وجود دارد. ولی گشتاورها با جهات اتفاقی توزیع شده و یکدیگر را خنثی میکنند و مغناطش خالص برابر صفر می شود. اگر این دسته از مواد در یک میدان مغناطیسی قرار گیرند، تعدادی از گشتاورها درجهت میدان میچرخند و هم راستا می‌شوند. البته با حذف میدان مجددا جهت گشتاورها به صورت اولیه برخواهد گشت (شکل 6) بعضی از فلزات قلیایی و یا برخی از فلزات واسطه مانند کروم، تیتانیم، تنگستن و پلاتین دارای خاصیت پارا مغناطیس هستند.

; filereader.php?p1=main_a1d07c0e006cc1716

شکل 6: جهات گشتاورهای مغناطیسی در یک ماده پارامغناطیس قبل و بعد از قرار گرفتن آن در یک میدان مغناطیسی خارجی

همان گونه که بیان شد در مواد فرومغناطیس، با حذف میدان مغناطیسی مغناطش خود را بطور کامل از دست نمیدهند. به این ویژگی اثر پسماند می‌گویند. به طور کلی، تمایل یک ماده در به خاطر آوردن تاریخچه مغناطیسی آن هیسترزیس نامیده می‌شود و میدان مغناطیسی‌ای که برای جبران این پسماند لازم است، وادارندگی نام دارد. یک نمودار شماتیکی از مغناطیس شدن همراه با نقاط مهم آن در شکل 7 نشان داده شده است.
وقتی به یک ماده‌ مغناطیسی، میدان مغناطیسی اعمال شود، مغناطیش آن سریعا افزایش می‌یابد. با افزایش شدت مغناطیسی اعمالی، شتاب افزایش مغناطیسی کاهش یافته تا به مقدار اشباع خود برسد. تغییرات مغناطیس مواد مغناطیسی در هنگام کاهش میدان، از رفتار قبلی خود تبعیت نمی‌کند بلکه مقداری انرژی در خود ذخیره می‌کند. بنابراین وقتی که میدان اعمالی در محیط صفر شود؛ مغناطش در ماده صفر نشده و دارای مقدار خاصی است که به آن مغناطیس پسماند گفته می‌شود. با کاهش بیش‌تر شدت میدان به سمت مقادیر منفی خاصیت مغناطیسی القا شده به تدریج کاهش می‌یابد و با رسیدن شدت میدان به یک میدان منفی، خواص مغناطیسی ماده کاملا از بین می‌رود، این میدان مغناطیس زدا را با Hc نشان می‌دهند و به نیروی ضدپسماند یا همان وادارندگی مغناطیسی معروف است. پسماند یا نیروی وادارنده عبارت است از میدان معکوسی که برای کاهش مغناطیس به صفر نیاز است. با کاهش بیش‌تر شدت میدان، القای مغناطیسی منفی می‌شود و در نهایت به مقادیر اشباع منفی خود می‌تواند برسد. افزایش مجدد شدت میدان به سمت مقادیر مثبت، حلقه‌ پسماند را کامل می‌کند.

مواد فرو مغناطیسی

شکل 7: شمایی کلی از منحنی هیسترزیس

مواد فرومغناطیسی را همچنین می‌توان از نظر رفتار آنها در میدان مغناطیسی به دو گروه مواد مغناطیسی نرم و سخت تقسیمبندی کرد. حلقه پسماند در مواد فرومغناطیسی نرم و سخت در شکل 8 نشان داده شده است.
الف) مواد مغناطیسی نرم: مواد مغناطیسی نرم با اعمال میدان مغناطیسی کوچک به راحتی مغناطیده میشود و با قطع میدان سریعا گشتاور مغناطیسی خود را از دست میدهند. به عبارتی این مواد دارای نیروی وادارندگی پایینی هستند. این مواد همچنین دارای اشباع مغناطیسی بالا و پسماند پایین هستند.

فرومغناطیس

شکل 8: حلقه پسماند در مواد فرومغناطیسی نرم و سخت

مواد مغناطیسی نرم در جاهایی که به تغییر سریع گشتاور مغناطیسی با اعمال میدان مغناطیسی کوچک نیاز است، مانند موتورها، هدهای مغناطیسی (magnetic heads)، حسگرها، القاگرها و فیلترهای صوتی مورد استفاده قرار میگیرد.
ب) مواد مغناطیسی سخت: مواد مغناطیسی سخت موادی هستند که براحتیِ مواد مغناطیسی نرم، مغناطیده نمی‌شوند و به میدان مغناطیسی اعمالی بزرگ‌تری، جهت مغناطیده کردن آنها نیاز است. این مواد، گشتاور مغناطیسی را تا مدتها پس از قطع میدان مغناطیسی در خود حفظ میکنند. همچنین دارای اشباع مغناطیسی Ms، گشتاور پسماند Mr و نیروی وادارندگی Hc بالایی هستند. کاربرد این مواد در آهن‌رباهای دائمی و حافظه‌های مغناطیسی است.

نویسنده : نظرات () چهارشنبه پانزدهم شهریورماه سال 1396 - ساعت 23 و 23 دقیقه و 00 ثانیه

ترکیبات یونی که متشکل از تعداد زیادی آنیون و کاتیون هستند با طرح معین هندسی در کنار هم قرار گرفته‌اند و یک بلور را به وجود می‌آورند. هر بلور به سبب جاذبه‌های منفی ـ مثبت یون ها به هم نگهداشته شده است. فرمول شیمیایی یک ترکیب یونی نشانه ساده‌ترین نسبت یون های مختلف برای به وجود آوردن بلوری است که از نظر الکتریکی خنثی باشد.

پیوند یونی

تعریف پیوند یونی IonicBond

پیوند یونی جاذبه‌ای است که بین یون های مثبت و منفی وجود دارد و آن ها را در یک ساختار بلورین به هم نگه می‌دارد. این پیوند ناشی از انتقال الکترون بین اتم هاست.

پیوند یونی

ماهیت یون

وقتی اتم‌ها به یون تبدیل می‌شوند خواص آن ها شدیدا تغییر می کندمثلا مجموعه‌ای از مولکول های برم قرمز است، اما یون ها در رنگ بلور ماده مرکب هیچ دخالتی ندارند. یک قطعه سدیم شامل اتم‌های سدیم‌ نرم است خواص فلزی دارد و بر آب به شدت اثر می‌کند اما یون های آن در آب پایدارند.

مجموعه بزرگی از مولکول های کلر، گازی سمّی به زرد مایل به سبز است ولی یون های کلرید مواد مرکب رنگ ایجاد نمی‌کنند و سمّی نیستند

به همین لحاظ است که یون های سدیم و کلر را به صورت نمک طعام می‌توان بدون ترس از واکنش شدید روی گوجه فرنگی ریخت. وقتی اتم‌ها به صورت یون در می‌آیند ماهیت آن ها آشکارا تغییر می‌کند.

پیوند یونی

خواص مواد مرکب یونی

1. رسانایی الکتریکی

رسانایی الکتریکی مواد مرکب یونی مذاب به این علت است که وقتی قطب‌هایی با بار مخالف در این مواد مذاب قرار گیرد و میدان الکتریکی برقرارشود یون ها آزادانه به حرکت در می‌آیند این حرکت یون ها بار یا جریان را از یک جا به جای دیگر منتقل می‌کنند. در جسم جامد که یون ها بی‌حرکت‌اند و نمی‌توانند آزادانه حرکت کنند جسم خاصیت رسانای الکتریکی ندارد.

پیوند یونی

2. سختی

سختی مواد مرکب یونی به علت پیوند محکم میان یون های با بار مخالف است. برای پیوندهای قوی انرژی بسیاری لازم است تا یون‌ها از هم جدا شوند و امکان حرکت آزاد حالت مذاب را پیداکنند. انرژی زیاد به معنی نقطه جوش بالا است که خود از ویژگی‌های مواد مرکب یونی است.

3. شکنندگی

مواد مرکب یونی شکننده‌اند. زیرا ساختار جامد آن ها آرایه منظمی از یون هاست. مثلا ساختار سدیم کلرید (NaCl) را در نظر بگیرید. هرگاه یک سطح از یون ها فقط به فاصله یک یون در هر جهت جابجا شود یون هایی که بار مشابه دارند درکنار یکدیگر قرار می‌گیرند و یکدیگر را دفع می‌کنند و چون جاذبه‌ای در کار نیست بلور می‌شکند. سدیم کلرید را نمی‌توان با چکش کاری به ورقه‌های نازک تبدیل کرد با چنین عملی بلور نمک خرد و از هم پاشیده می‌شود.

نویسنده : نظرات () موضوع : هفتم، چهارشنبه پانزدهم شهریورماه سال 1396 - ساعت 14 و 20 دقیقه و 00 ثانیه

در سال 1239 شمسی (1910 م) دانشمندان با مشكلی مواجه شدند و آن این كه بعضی محصولات واپایشی ها. خواص شیمیایی یكسانی داشتند ولی خواص فیزیكی آن ها متفاوت بود. "سدی" كه یك دانشمند (شیمی دان) انگلیسی است متوجه شد محصول نهایی و پایدار واپاشی اورانیوم یا رادیم خواص شیمیایی سرب را دارد.

همچنین محصول نهایی واپاشی توریوم نیز خواص شیمیایی سرب را دارد ولی همه آن ها جرم اتمی متفاوت با سرب معمولی (طبیعی) داشتند.به عنوان مثالی دیگر، هسته هایی با عدد اتمی 6 كه مربوط به كربن هستند یافت می‌شدند كه عدد جرمی آن ها 12 نبود بلكه 13 و 14 بود.

حال این سۆال پیش آمد كه آیا در جدول تناوبی باید جای جدایی بر آن ها در نظر گرفت؟

دانشمندان به این نتیجه رسیدند كه هر خانه جدول متناوبی می‌تواند معرف عنصری باشد كه از نظر شیمیایی با عنصر دیگر تفاوت دارد. به همین خاطر عناصری كه خواص شیمیایی یكسانی داشتند (عدد اتمی یكسان) ولی از نظر فیزیكی خواص متفاوت نشان می‌دادند (عدد جرمی متفاوت داشتند) را ایزوتوپ نامیدند.

ایزوتوپ از دو كلمه isos به معنی هم و دیگری topos به معنی جا اقتباس شده است و تداعی كننده اینست كه این عناصر در یك خانه جدول تناوبی جای می‌گیرند.

بنابراین ایزوتوپ‌های یك عنصر دارای یك عدد اتمی هستند ولی عدد جرمی آن ها متفاوت است. یعنی تعداد نوترون‌های هسته متفاوت می‌باشد. به عنوان مثال ایزوتوپ‌های كربن عبارتند از:

البته حدود 90 % كربن موجود در طبیعت به مقدار زیر است:

ایزوتوپ‌های سرب به مقدار زیر می باشد.

در جدول زیر ایزوتوپ‌های چند عنصر و درصد فراوانی آن ها را در طبیعت می‌بینید:

باید توجه داشت كه در فرآیندهای هسته‌ای عدد اتمی و عدد جرمی دو طرف معادله یكسان است.

نویسنده : نظرات () سه شنبه چهاردهم شهریورماه سال 1396 - ساعت 22 و 24 دقیقه و 00 ثانیه

صفحات سایت

تعداد صفحات : 21

آمار بازدید سایت

بازدیدهای امروز : نفر
--------------------
بازدیدهای روز قبل: نفر
--------------------
بازدید این ماه : نفر
--------------------
بازدید ماه قبل : نفر
--------------------
تاریخ آخرین بروز رسانی :
--------------------
كل بازدیدها : نفر

محصولات

پشتیبانی